Święta Góra Grabarka – najważniejsze miejsce dla Prawosławnych

Odjeżdżamy od Bugu i kierując się na północ do ocieramy do wsi Garbarka. Po kilku zakrętach, na rogu drogi pomalowana na niebiesko ławka ustawiona tuż naprzeciwko krzyża wprost oznajmia, że docieramy do miejsca poświęconego. Dalej to już tylko asfalt i strzelisty las po obu stronach drogi. Po kilkuset metrach, przy akompaniamencie śpiewu ptaków ukazuje się ona, Święta Góra Grabarka, najważniejsze miejsce dla Prawosławnych.

Święta Góra Garbarka – historia cudu podczas epidemii

Miejsca klasztorne, miejsca duchowne mają to do siebie, że historia zapisywana jest w księgach parafialnych, które potrafią sięgać wielu wieków wstecz. Z takich też ksiąg można się dowiedzieć, że historia Świętej Góry Garbarka sięga najprawdopodobniej wieku XIII i powiązana jest z cudowną ikoną.

Foto: Olga Hnatyszak, www.arterustica.pl

Chodzi o ikonę Spasa, czyli Zbawiciela, przy której podobno w 1260 roku modlił się sam książę halicki Daniel. Lokalna ludność w obawie przed najazdami tatarskimi przeniosła ikonę do lasu, najprawdopodobniej właśnie na Górę Grabarka. Nie ma dokumentów, które potwierdzają tę historię, ale pewnym jest to, że ludzie do dziś mówią, że „Idziemy na Spasa”, udając się na święto Przemienienia Pańskiego.

My lubimy historie niedopowiedziane, rozpalające wyobraźnię, dlatego trzymamy się tezy, że Garbarka ma swoje korzenie w wieku XIII. Jeśli jednak mamy mówić o faktach to musimy się przenieść do wieku XVIII. Przetaczające się przez Rzeczpospolitą od XVII wieku wojny i powstania niosły za sobą nie tylko zniszczenie i śmierć, ale też zarazy. Tak okolice Świętej Góry Garbarka nawiedziła epidemia cholery, która wyniszczyła praktycznie do cna okoliczną ludność. Głód, ból, czy ciała zmarłych leżący na ulicy nadawały wsiom iście krwawy wygląd. Wtedy to też pewien starzec doznał we śnie objawienia. Nakazane mu zostało, aby ludzie wraz krzyżem i modlitwą na ustach udali się na Górę Garbarkę, bo tylko tak ochronią się przed zarazą. Księgi klasztorne mówią, że na górze zebrało się wówczas niemal tysiąc Wiernych. Choroba ustąpiła, a Święta Góra Garbarka zyskała pierwszą drewnianą kaplicę.

Cudowne Źródełko

Gęsto zalesiona podlaskim lasem i otoczona masywnym kamiennym murem Święta Góra Garbarka nie odkrywa od razu wszystkich swoich sekretów. To pełne natchnienia i omodlone miejsce dawkuje nam emocje i możliwość uczestniczenia w jego historii.

Góra Grabarka - cudowne źródełko

Na początku docieramy do miejsca, gdzie w 1710 roku od epidemii ocaleni zostali ci, co posłuchali objawień. Święte źródełko, gdzie chorzy obmyli się i cudownie wrócili do zdrowia czczone jest do dziś. Tłumy wiernych przyjeżdżają tu, aby obmywać swoje obolałe ciała, pić wodę ze źródełka, a nawet zabierać ją do domu. Według tradycji prawosławnej źródełko jest kilkukrotnie święcone w ciągu roku.

Cerkiew p.w. Przemienienia Pańskiego – od wieków w tym samym miejscu

Znajdujące się tuż naprzeciwko świętego źródełka kamienne schody prowadzą na wprost do głównego wejścia do cerkwi. My jednak wybieramy drogę dookoła, która równym podjazdem wspina się na Świętą Górę.

Święta Góra Grabarka

Dotarłszy na górę nie sposób oderwać wzroku od tysięcy krzyży ustawionych w garbarskim lesie. Jednak na chwilę je omijamy i docieramy do Cerkwi p.w. Przemienienia Pańskiego, która to na Świętej Górze Garbarce stoi w tym samym miejscu, w którym w 1710 wzniesiona została drewniana kaplica.

Cerkiew p.w. Przemienienia Pańskiego

Cerkiew była wielokrotnie przebudowywana aż w nocy z 12 na 13 lipca 1990 roku została podpalona i spłonęła doszczętnie. W miejscu zgliszczy, w 1998 roku postawiono nową kaplicę, na wzór tej sprzed pożaru. Do dziś ukryta pomiędzy drzewami na szczycie góry garbarskiej cieszy przybyłych tu turystów i pozwala zatopić się w modlitwie Prawosławnym.

Cerkiew p.w. Przemienienia Pańskiego i krzyże na Garbarce

Wkraczamy w progi cerkwi, gdzie mistyczny klimat z przygaszonymi światłami i wszechpanujący zapach olchowego drewna sprawia, że ogarnia nas spokój. Chciałoby się zostać wewnątrz tego omodlonego, kameralnego miejsca i chłonąć jego atmosferę godzinami. Jednak my chcemy poznać dalszą część historii tego cudownego wzgórza i udajemy się na spotkanie z garbarskimi krzyżami.

Tysiące historii w krzyżach, które podpiera Święta Góra Garbarka

Nie sposób ich tutaj nie zauważyć, są wszędzie. Krzyże, które wypełniają każdy wolny skrawek garbarskiego lasu robią ogromne wrażenie na odwiedzających to miejsce. Każdy z nich posiada swoją historię, jest prośbą, jest podziękowaniem, jest świadectwem. Niektóre niosą ból, niektóre radość. Za każdym z nich stoi człowiek i jego historia.

krzyże - Święta Góra Grabarka

Te przynoszone na Garbarkę od 1710 roku krzyże sprawiają, że często na górę mówi się „Góra Krzyży”. Odwiedzając to miejsce nie sposób temu określeniu zaprzeczyć. Krzyże wielkie i te malutkie są tu wszędzie i każdy z nich oddaje w ręce Boga człowieczą historię.

Święta Góra Grabarka dla niepełnosprawnych

Znajdujący się na wielu krzyżach napis „Spasi i Sochrani” mówi wszystko. Jest on, podobnie jak cała Góra, wołaniem do Boga: „Zbaw i Zachowaj”.

krzyże na świętej górze prawosławnej

Garbarka prowadzi nas dalej

Poza cerkwią p.w. Przemienienia Pańskiego znajduje się tu jeszcze cerkiew Ikony Matki Bożej oraz cerkiew Domowa Zaśnięcia Najświętszej Marii Panny. Tutaj też znajdziemy klasztor żeński świętej Marty i Marii oraz skosztujemy tradycyjnej monasterskiej kuchni. Jest tu też sklepik z pamiątkami, gdzie można kupić klasztorne, kulinarne specjały.

cerkwie na Garbarce

Mistyczna Garbarka dla każdego

Energia jaką niesie to miejsce jest szczególna. Nie sposób nie poczuć tu mistyczności góry. Dla wyznawców prawosławia jest ona miejscem świętym, dla wszystkich innych wierzących, miejscem cudu, dla niewierzących miejscem dającym pole do zamyślenia. Święta Góra Garbarka jest dla wszystkich i bez znaczenia co nas tu prowadzi, jedno jest pewne, prowadzi w jakimś celu.

Z racji na świętość tego miejsca dla Prawosławnych, pamiętaj o oddaniu mu należnego szacunku. Nie ważne czy jesteś osobą wierzącą czy nie. Ubierz się zgodnie z panującymi tu zasadami. Kobiety niech zakryją ramiona, ubiorą długie spódnice lub spodnie, a mężczyźni zdejmą czapki. Nawet jeśli nie chcesz oddać szacunku świętości tego miejsca to oddaj szacunek ludziom, którzy je za takie uważają. Tylko wtedy, gdy zaczniemy szanować siebie na wzajem i swoje wierzenia, będziemy mogli się naprawdę zrozumieć.

Święta Góra Garbarka dla niepełnosprawnych

Osoby poruszające się na wózkach na świętą górę garbarska dostaną się okrążającą ją asfaltową ulicą. Po pokonaniu wzniesienia najpierw poruszamy się polbrukiem, a następnie w miarę równo ułożoną kostką brukową. Do najważniejszego miejsca Świętej Góry, czyli do cerkwi p.w. Przemienienia Pańskiego można dostać się łagodnym podjazdem. Reasumując Święta Góra Grabarka jest dostępna dla niepełnosprawnych.

Tekst powstał w oparciu o dane historyczne zebrane na stronie: www.grabarka.pl

Kamil Kowalewicz
2021-06-10T18:54:13+02:00 10 czerwca 2021|

O autorze:

Od poniedziałku do piątku zajmuję się grafiką na potrzeby reklamy, w międzyczasie obserwując promocje lotnicze. Bardzo, bardzo lubię pokera, w każdym jego aspekcie :) Tetraplegik, wózek aktywny.

Zostaw komentarz

Zgodnie z RODO musisz się zgodzić na dodanie komentarza i przesłanie wpisanych danych
Ten formularz gromadzi Twoje imię, adres e-mail, adres strony www i treść, dzięki czemu komentarze mogą funkcjonować na tej stronie. Aby uzyskać więcej informacji, zapoznaj się z naszą polityką prywatności, gdzie uzyskasz więcej informacji o tym, gdzie, jak i dlaczego przechowujemy Twoje dane.
Nie wykorzystujemy danych wpisywanych podczas komentowania do celów marketingowych (np. wysyłka newslettera).